Nxënësi/ja:
- shpjegon çfarë është ligji dhe pse është i domosdoshëm në shoqëri;
- analizon funksionet e ligjit;
- diskuton zbatimin e ligjit në kohë dhe në hapësirë.
Fjalë kyçe:
ligji, rend
shoqëror, drejtësi,
siguri.
Qëllimi i veprimtarisë praktike është që nxënësit të kuptojnë se konfliktet e përditshme janë pjesë normale e jetës dhe se ato mund të zgjidhen në mënyrë paqësore dhe të përgjegjshme, duke arritur marrëveshje të shkruara, të qarta dhe të drejta, pa përdorur terma juridikë të ndërlikuar.
Prezantimi i rasteve dhe analiza e situatave
Prezantohen tri raste nga jeta e përditshme në shkollë, të cilat paraqesin konflikte mes bashkëmoshatarëve.
Rasti 1
Ana dhe Eri janë në të njëjtën klasë dhe punojnë shpesh bashkë. Gjatë një ore mësimi, Eri poston një foto të Anës në rrjete sociale pa i kërkuar leje. Ana mërzitet, i kërkon që t’ia fshijë foton, por Eri i thotë se “ishte shaka” dhe refuzon ta bëjë. Këtë situatë e marrin vesh shokët dhe krijohet tension në klasë.
Rasti 2
Disa nxënës të klasës krijojnë një grup të ri në rrjete sociale pa përfshirë Ledionin. Ai e merr vesh rastësisht dhe ndihet i përjashtuar. Kur përballet me shokët, ata i thonë se “nuk ishte me qëllim”. Tensioni rritet dhe atmosfera në klasë përkeqësohet.
Rasti 3
Elira dhe Besniku janë në të njëjtin grup për një projekt shkolle. Elira mendon se po bën pjesën më të madhe të punës, ndërsa Besniku vjen pa u përgatitur dhe kërkon të firmosë projektin njësoj si të tjerët. Elira e konsideron këtë si diçka të padrejtë dhe refuzon ta vendosë emrin e tij. Debati përshkallëzohet dhe ndikon tek ecuria e grupit.
Analizoni situatat përmes pyetjeve të mëposhtme:
- A ka fitues dhe humbës në këto situata?
- Cila do të ishte një zgjidhje e drejtë për të dyja palët?
- A mund të zgjidhen këto konflikte pa ndëshkim?
Veprimtari praktike
Hartoni një marrëveshje të thjeshtë bazuar në një nga rastet e paraqitura.
Sugjerime për shkrimin e marrëveshjes:
- zgjidhja duhet të jetë e drejtë për të dyja palët;
- nuk lejohen ndëshkime;
- gjuha duhet të jetë e qartë dhe e kujdesshme;
- marrëveshja duhet të jetë realisht e zbatueshme në klasë.
Marrëveshje e thjeshtë
Palët: ………………………………………………………………………………………………………………………………………..dhe……………………………………………………………………………………………………………………………………….
Problemi: ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
Zgjidhja e pranuar: …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Afati/Mënyra e zbatimit: …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
Nëse marrëveshja nuk zbatohet: ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
Nënshkrimi 1: Nënshkrimi 2:
Reflektim
Marrëveshjet lexohen para klasës. Diskutimi udhëhiqet nga pyetje reflektuese:
• A është e qartë marrëveshja?
• A respektohen të dyja palët?
• A mendoni se do të funksiononte, në të vërtetë, një marrëveshje e tillë?